Keyfiyyet-i Sarf-ı Nükûd

Bilim Sanat Vakfı'nda Osmanlıca dersleri almaya başladım! (Şükran hayırhâh Bordo!) 3 Mart'ta ilk dersime girdim. Seviye olarak şimdiye kadarki Osmanlıca sınıflarım arasında bana en uygun olanı; little of the challenge is OK you know. What attracks me in Ottoman is not only its encoded -solve me!- character, but also (and especially) the fun and -enjoy me!-ness of the texts written in it. Bu hafta mesela"Terbiyetü'l-Etfâl Risalesi'nden bir parça okuduk, check out:


"Ey Oğul! Çalış, kazan. Kimsenin malına göz atma. İdareyle sarf eden muzayaka çekmez. Malı çok olub idaresini bilmeyen fakir gibi geçinir. Îrâdına göre masraf et. İsrafdan pek sakın. Hep kesbini ekl etme, bir yana bırak. Kazanılamayacak ihtiyarlık günleri ile sana muhtâc olan evlad u iyâlinin hakkını cem' eyle. Malını tutagör. Ko, düşmana kalır ise kalsın: Nâmerde muhtâc olma. İsraf haram olmakla, insanın helalinden kesb-i mal ederek luzûm-i zarurisine sarf edub bâkîsini beyhûde yere israf etmeyub hıfz eylemesi lâzımdır. Ahvâl-i âlem bir kararda olmadığından bazı zaruret hallerinde nükûd-i mevcûde insana nâfi' olur.

Ey Oğul! Karıncadan ibret al! Arılara bakub çok yeme bal! Hazır olan şey çabuk tükenir. Sen daima sa'y ile helalinden kesb eyle. Zâid olan malını sandıkta hıfz etme. Az çok irade ver ki sen işlersen mal işler: insan öyle genişler. Mahsûlün kesretiyle teshîl bulur her işler."

Sadece etfâlin değil bazı yetişkinlerin terbiyesinde de bu risale kullanılırsa çok iyi olacak:)